काठमाडौं । ललितपुरको जावलाखेलस्थित सेन्ट मेरिज स्कुलभित्र चिहानका लागि बेग्लै जग्गा लिएको खुलेको छ । इसाइको स्कु्ल भनेर चिनिएको सेन्ट मेरिजभित्र चिहानका लागि बेग्लै जग्गा लिएको खुलेपछि कतिपय विद्यार्थीसँगै अभिभावक आतंकीत भएका छन् ।
एक सय ७२ रोपनी क्षेत्रफलमा फैलिएको उक्त विद्यालयका निम्ति झण्डै तीन सय रोपनी छुट्याइएको छ जग्गा छ । जसको मध्यभागमा दुई रोपनी जग्गा चिहानका निम्ति छुट्याइएको पाइएको हो ।
उक्त जग्गालाई वैधानिक बनाउन अहिले निकै कसरत भइरहेको छ । सामाजिक संघसंस्था ऐन, २०३४ अन्तर्गत दर्ता भएको सेन्ट मेरिज स्कूल क्रिश्चियन मिसनरी कार्यक्रमअन्तर्गत सञ्चालित छ ।
सर्वप्रथम जावलाखेलमा खुलेको सेन्ट मेरिजले अन्य जिल्लामा पनि सेवा विस्तार गरेको छ । कास्कीको पोखरा, मोरङको विराटनगर र गोरखा नगरपालिका–११, नागपानीमा पठनपाठन गराउन थालेको दशकौं भइसकेको छ । विद्यालय प्रशासनले अहिले उक्त जग्गालाई वैधानिक बनाउन अनेक चलखेल गरिरहेको छ ।
यतिसम्म कि, चिहानको वैधानिकताकै निम्ति तीन वर्षदेखि कानुनी लडाइँ नै चलिरहेको छ । उनीहरु अहिले दिनैपिच्छेजसो ललितपुर महानगरपालिका, समाज कल्याण परिषद्, जिल्ला प्रशासन कार्यालय ललितपुर र मालपोत कार्यालय धाइरहेका छन् । तर, चिहानका लागि स्वीकृति दिन कुनै पनि निकाय तयार नभएको बुझिएको छ ।
बुझिएअनुसार अख्तियार लाग्ने डरले सबै निकायका हाकिम वैधानिकता दिन हच्किएका छन् । नेपालमा हिन्दू धर्मावलम्बी धेरै भएकाले शव जलाउने चलन छ । ठाउँ–ठाउँमा आर्यघाट निर्माण गरिए पनि चिहान प्रायः सबैतिर देखिँदैन ।
नेपालको संविधान, २०७२ ले मुलुकलाई धर्मनिरपेक्ष राष्ट्र घोषणा गरेको छ । क्रिश्चियन धर्म मान्नेहरूको संख्या बढ्दो छ । तर, क्रिश्चियन धर्मावलम्बीका लागि शव गाड्ने समाधिस्थलको अभाव छ ।
त्यसैले विद्यालयमै चिहान बनाउन खोजेको बुझिएको छ । नेपालमा पहिलो कूटनीतिक नियोगका रूपमा ब्रिटिश लिगेशन स्थापना भएपछि चिहान बनाइएको थियो ।
काठमाडौंस्थित भारतीय र ब्रिटिश दूतावासपछाडि रानीवन आसपास बेलायतीहरूको शव गाड्ने गरिन्थ्यो । ठाउँको अभाव भएपछि एकताका हिन्दू धर्मावलम्बीको तीर्थस्थल पशुपतिनाथ मन्दिरमा पनि चिहान निर्माण गर्नुपर्ने आवाज उठेको थियो ।
त्यहाँ चिहान निर्माणको काम नै सुरु गरिएको थियो । स्वीकृतिबेगर सिमेण्ट, कंक्रिट, फलामे डण्डी प्रयोग गरेर चिहान बनाउन थालेपछि पशुपति क्षेत्र विकास कोषले रोकेको थियो ।
